Το εύρημα σοκ της MRB και οι ομόκεντροι κύκλοι του Αντώνη Σαμαρά

Γράφει ο Γιάννης Κίτσος, οικονομολόγος – σύμβουλος χρηματοοικονομικού και στρατηγικού σχεδιασμού

Ξέρεις πώς πάει στην πολιτική ψυχολογία… Αν αρχίσεις να ρωτάς πολλά και επίμονα, αυτός που λέει ψέματα θα αναγκαστεί αργά ή γρήγορα να αλλάξει την ιστορία του για να μπαλώσει τα κενά. Αυτό ακριβώς ζούμε και σήμερα. Ο Αντώνης Σαμαράς συνεχίζει να ρωτάει, οι ερωτήσεις του από ό,τι φαίνεται θα ενταθούν το επόμενο διάστημα, και η κυβέρνηση, στην προσπάθεια της να αμυνθεί, αλλάζει συνεχώς το αφήγημα της. Μόνο που μέσα σε αυτή τη διαρκή μετάλλαξη, το ψέμα τελικά ξεγυμνώνεται και εκτίθεται.

Απέναντι σε αυτή την επίμονη πίεση, το Μέγαρο Μαξίμου μοιάζει να έχει οχυρωθεί πίσω από μια μάλλον απλοϊκή λογική του στυλ «μην το σκέφτεσαι και θα περάσει». Λες και αρκεί να είναι κανείς μονόχειρας για να τον βαφτίσουν Αφροδίτη της Μήλου, λες και η απουσία ουσιαστικού περιεχομένου μπορεί να περάσει για πολιτικό πλεονέκτημα. Όμως η πραγματικότητα είναι αμείλικτη, αφού όσο μακριά κι αν προσπαθήσεις να πας, δεν μπορείς ποτέ να ξεφύγεις από τον εαυτό σου.

Και κάπου εδώ έρχεται η ίδια η ζωή να επιβεβαιώσει πως το παρελθόν μας είναι αυτό που κρίνει νομοτελειακά το μέλλον μας. Τα στοιχεία της MRB που δημοσιεύθηκαν σήμερα έσκασαν σαν βόμβα, δείχνοντας ότι το 27% των ψηφοφόρων της ΝΔ στις ευρωεκλογές βλέπει ήδη «σίγουρα ή μάλλον» το νέο κόμμα Σαμαρά. Αυτό το εύρημα-σοκ αποδεικνύει ότι η «κεντροδεξιά» του Μητσοτάκη έχει χάσει την ψυχή της. Ο κόσμος πλέον της έχει κολλήσει έναν νέο, βαρύ όρο, τη φωνάζει «ακροκεντρώα». Η ηγεσία της παράταξης έμεινε να κρατάει ένα αδειανό, λαμπερό περιτύλιγμα, την ώρα που η βάση ζητάει επιτακτικά καθαρό πολιτικό περιεχόμενο.

Γιατί, κακά τα ψέματα, η αλήθεια είναι πάντα ξεκάθαρη, άλλοι είναι αυτοί που προσπαθούν να θολώσουν τα νερά. Όταν εξετάζεις μια υπόθεση από παντού και καταλήγεις σταθερά στο ίδιο ακριβώς συμπέρασμα, τότε ξέρεις ότι αυτό είναι η αλήθεια. Στην περίπτωση της σύγκρουσης του Σαμαρά με το Μαξίμου, αποδεικνύεται περίτρανα αυτό που έγραφε ο Πολύβιος στην Ιστορία του: ότι οι συνετοί άνθρωποι δεν θεωρούν ποτέ γνήσιο φίλο εκείνον που φοβάται τις ξεκάθαρες κουβέντες, ούτε πρέπει να δεχόμαστε όποιον βάζει οτιδήποτε άλλο πάνω από την αλήθεια. Σκοπός δεν είναι να ευχαριστιόμαστε πρόσκαιρα, αλλά να βάζουμε μυαλό για να μην επαναλαμβάνουμε τα ίδια λάθη.

Αυτή η προσήλωση στην αλήθεια, όμως, έχει και ένα κόστος που απαιτεί αντοχή. Στην πολιτική, είτε γίνεσαι δυνατότερος από το «ξύλο» που τρως είτε χάνεις τελείως τη δύναμη σου. Και από ό,τι δείχνουν τα πράγματα, τον Σαμαρά όλη αυτή η πολεμική απλώς τον δυναμώνει, γιατί στο τέλος της ημέρας σημασία δεν έχει απλώς τι πιστεύεις, αλλά το πόσο βαθιά το πιστεύεις.

Γι’ αυτό και όσοι «πεθαίνουν» σήμερα να μάθουν το πότε ακριβώς θα ανακοινώσει το κόμμα του, μάλλον αγνοούν τον τρόπο που σκέφτεται και τον δρόμο που έχει διανύσει. Η πορεία του δείχνει πως ο καλύτερος τρόπος για να αλλάξεις τον κόσμο είναι σε ομόκεντρους κύκλους. Ξεκινάς από τον εαυτό σου, από τις αξίες σου, και απλώνεσαι από εκεί και πέρα. Το 15,2% που καταγράφει ήδη στο γενικό πληθυσμό, πριν καν ανοίξει τα χαρτιά του, δείχνει ότι ο κύκλος αυτός μεγαλώνει γρήγορα.

Όπως έλεγε και ο Σένεκας, «δεν τολμάμε όχι επειδή τα πράγματα είναι δύσκολα, αλλά τα πράγματα είναι δύσκολα επειδή δεν τολμάμε». Η κυβέρνηση βλέπει τώρα το καμπανάκι της δημοσκόπησης και αρχίζει να καταλαβαίνει ότι το μεγάλο της λάθος είναι πως αυτός που επιλέγει να ζήσει από τον λαϊκισμό, έστω και τον σύγχρονο, τεχνοκρατικό λαϊκισμό των Excel και των focus groups, είναι μαθηματικά βέβαιο ότι θα πεθάνει από τον ίδιο ακριβώς τεχνοκρατικό λαϊκισμό. Γιατί, όσα επικοινωνιακά κόλπα και αν επιστρατεύσεις, στο τέλος της ημέρας η ζωή είναι αυτή που αποφασίζει. Εμείς απλώς καλούμαστε να εκτελέσουμε τις αποφάσεις της.