Η πολεμική κρίση και το πολιτικό πλεονέκτημα Μητσοτάκη

Γράφει ο Νίκος Ναούμης, πολιτικός επιστήμονας – συγγραφέας

Η πολεμική κρίση στην Μέση Ανατολή, έφερε ξανά στο προσκήνιο ένα παλιό και διαχρονικό κριτήριο της πολιτικής. Την ικανότητα μιας ηγεσίας να αντιλαμβάνεται εγκαίρως τη σοβαρότητα των περιστάσεων και να λαμβάνει αποφάσεις χωρίς δισταγμούς. Σε τέτοιες στιγμές δοκιμάζεται η πραγματική επάρκεια της εξουσίας. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης και το κυβερνητικό επιτελείο κινήθηκαν με ετοιμότητα και ταχύτητα. Οι κινήσεις τους υπήρξαν άμεσες, μετρημένες και κυρίως κατανοητές από την κοινωνία. Η στάση αυτή επανέφερε στο προσκήνιο μια από τις βασικές αρετές της πρώτης περιόδου της διακυβέρνησής του, την εικόνα ενός πρωθυπουργού που μπορεί να διαχειρίζεται κρίσεις και να λειτουργεί με αίσθηση ευθύνης όταν οι συνθήκες το απαιτούν.

Η πρώτη δημοσκοπική αποτύπωση αυτής της συγκυρίας δεν καταγράφει απαραίτητα μια θεαματική ενίσχυση της Νέας Δημοκρατίας ως κόμματος. Αναδεικνύει όμως κάτι διαφορετικό και πολιτικά πιο ενδιαφέρον. Ενισχύει το προσωπικό προφίλ του ίδιου του πρωθυπουργού. Το τελευταίο διάστημα το κύρος αυτό είχε δεχθεί πιέσεις. Η υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ και το σκάνδαλο των υποκλοπών δημιούργησαν ένα κλίμα φθοράς που επηρέασε την εικόνα της κυβέρνησης. Η διεθνής κρίση λειτούργησε ως πραγματική δοκιμασία πολιτικής επάρκειας. Στη δοκιμασία αυτή ο Κυριάκος Μητσοτάκης εμφανίστηκε ως ο πολιτικός αρχηγός που μπορεί να σταθεί με άνεση στο διεθνές περιβάλλον και να εκπροσωπήσει τη χώρα με σαφήνεια και αυτοπεποίθηση.

Η εξέλιξη αυτή δεν προκαλεί ιδιαίτερη έκπληξη. Η εξωτερική πολιτική αποτελεί διαχρονικά το ισχυρότερο πλεονέκτημα της κυβέρνησης. Από την κρίση στον Έβρο μέχρι τις παρεμβάσεις της Ελλάδας στη διεθνή σκηνή, η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει οικοδομήσει μια εικόνα σταθερότητας και αξιοπιστίας. Η εικόνα αυτή συχνά υπερβαίνει τα στενά κομματικά όρια και συναντά ευρύτερη αποδοχή στην κοινή γνώμη. Σε περιόδους διεθνούς έντασης οι πολίτες αναζητούν πρωτίστως αίσθημα ασφάλειας και σοβαρότητας. Το πατριωτικό αίσθημα ενισχύεται, ενώ οι εύκολες υπερβολές και οι άγονες καταγγελίες χάνουν τη δυναμική τους. Οι πιο ψύχραιμες και μετριοπαθείς φωνές αποκτούν μεγαλύτερη βαρύτητα, διότι μπορούν να αναλύσουν τις πραγματικές διαστάσεις μιας κρίσης και να κινηθούν με ρεαλισμό και λογισμένη αποφασιστικότητα.

Η πολιτική συζήτηση ωστόσο δεν πρόκειται να παραμείνει για πολύ στο πεδίο της γεωπολιτικής. Η καθημερινότητα των πολιτών διαθέτει τη δική της βαρύτητα και συχνά επαναφέρει τις προτεραιότητες της κοινωνίας στο έδαφος της οικονομίας. Η ακρίβεια εξακολουθεί να αποτελεί το βασικό πρόβλημα που απασχολεί τα νοικοκυριά και εκεί θα δοκιμαστεί εκ νέου η κυβερνητική πολιτική. Οι οικονομικές συνέπειες ενός πολέμου γίνονται συνήθως γρήγορα αισθητές στην αγορά και στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς. Ο τρόπος με τον οποίο θα αντιμετωπιστούν οι πληθωριστικές πιέσεις θα αποδειχθεί καθοριστικός για το επόμενο διάστημα και για το συνολικό πολιτικό κλίμα.

Παρά ταύτα η σημερινή συγκυρία υπενθυμίζει κάτι ουσιαστικό για τη λειτουργία της πολιτικής. Σε στιγμές πραγματικής κρίσης η εμπειρία, η σταθερότητα και η νηφαλιότητα αποκτούν μεγαλύτερη αξία από τις εύκολες υποσχέσεις. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη δείχνει ότι σε τέτοιες συνθήκες μπορεί να λειτουργήσει με ψυχραιμία και αποφασιστικότητα. Μέσα σε έναν ασταθή κόσμο, η αίσθηση ότι η χώρα διαθέτει σταθερό τιμόνι εξακολουθεί να λειτουργεί ως στοιχείο εμπιστοσύνης για ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας.