Άδειασμα ή άμυνα από τον Ερντογάν;

Γράφει ο Κωνσταντίνος Μανίκας, σύμβουλος επιχειρήσεων – συγγραφέας

Ως συνήθως, η αξιολόγηση των αποτελεσμάτων της επίσκεψης Ερντογάν στις ΗΠΑ καταλήγουν είτε σε ενθουσιασμό είτε σε απόγνωση. Αναμενόμενο βέβαια αφού μεγάλο μέρος των εγχώριων αναλύσεων είναι εγκλωβισμένοι στο δίπολο ισχυρή Τουρκία με την οποία πρέπει να συμβιβαστούμε ή ανίσχυρη Τουρκία που ανοίγει διαρκώς νέα μέτωπα, έρχεται σε αντιπαράθεση με τη Δύση κι εμείς μπορούμε εύκολα να την κατατροπώσουμε διπλωματικά. Όπως αποδεικνύουν και τα όσα συνέβησαν πρόσφατα στις ΗΠΑ, η αλήθεια βρίσκεται αλλού.

Ο Ερντογάν προσδοκούμε κάποια απτή πρόοδο ως προς την ένταξη στο πρόγραμμα για τα F35. Κάτι τέτοιο δεν προέκυψε. Κέρδισε μόνο ένα ενδυματολογικό τρολάρισμα από πλευράς Τραμπ και μια ασαφής υπόσχεση για αμοιβαίο δούναι και λαβείν που μπορεί μελλοντικά να έχει ευτυχή κατάληξη.

Βέβαια οι προϋποθέσεις είναι πολλές και μοιάζει δύσκολο να επιτευχθούν όλες σύντομα. Η απεξάρτηση της Τουρκίας από τη ρωσική ενέργεια και η αντικατάστασή της από αμερικανικό υγροποιημένο αέριο δείχνει αδύνατο, τόσο διπλωματικά όσο και οικονομικά αφού τα αποθεματικά της δεν αρκούν για τόσο μεγάλες παραλαβές. Όπως ανυπέρβλητη φαντάζει και η θεσμική υπέρβαση που απαιτείται για την αμερικανική επικύρωση μιας συμφωνίας για τα F35.

Την ίδια στιγμή ο Τραμπ έκανε σαφέστατη αναφορά στην επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης και η Chevron συνεχίζει το έργο της στα χωρικά μας ύδατα χωρίς να πτοείται από την ονειρική γαλάζια πατρίδα του Ερντογάν.

Ακόμη και οι συνεχείς αναβολές της συνάντησης με τον Μητσοτάκη, θυμίζει μάλλον αμυντική στάση πάρα άδειασμα κι αυτό γιατί τη στιγμή που επιδιώκει επαναπροσέγγιση με τη Δύση δεν βοηθούν οι διαρκείς υπενθυμίσεις τών διαφορών Μας. Θα μπορούσε φυσικά κι η Ελλάδα να έχει επενδύσει λιγότερο επικοινωνιακά σε αυτή την επαφή, ώστε η αρνητική κατάληξη να μην παρουσιάζεται ως αποτυχία.

Όλα αυτά σημαίνουν ότι η ελληνική πλευρά θα πρέπει να επιχαίρει και να εφησυχάζει; Προφανώς και όχι. Η Τουρκία, παρά τις αντιφάσεις και τις ασταθείς ισορροπίες ανάμεσα στο ΝΑΤΟ, τη Ρωσία και τον αραβικό κόσμο, παραμένει μια σημαντική γεωστρατηγική οντότητα στην περιοχή κι αυτό δεν θα πάψει να ισχύει ποτέ.

Όποτε εμείς δείχνουμε διάθεση διαπραγμάτετυσης, οπισθοχώρησης ή έστω εξιδανίκευσης της γειτονικής χώρας καθιστώντας την εικόνα της λιγότερο επικίνδυνη διεθνώς, το πληρώνουμε μακροπρόθεσμα. Κάπως έτσι η δικαιολογία της αποφυγής πολεμικής εμπλοκής στην περίπτωση των Ιμίων οδήγησε στο γκριζάρισμα του Αιγαίου και τελικά στη “γαλάζια πατρίδα”. Έτσι και τώρα, ακόμη και η μικρότερη ασάφεια η παρερμηνεία σχετικά με την άρση του casus belli εύκολα Θα άνοιγε μια κερκόποτρα στις τουρκικές διεκδικήσεις;