Ο Μάρκος Αυρήλιος σχολιάζει τα εγκαίνια του Μητσοτάκη στον Ε65
Γράφει ο Γιάννης Κίτσος, οικονομολόγος – σύμβουλος χρηματοοικονομικού και στρατηγικού σχεδιασμού
Αν ο Μάρκος Αυρήλιος καθόταν σήμερα απέναντι μας και σχολίαζε τα εγκαίνια του Ε65 και της Εγνατίας, δεν θα χανόταν σε περίπλοκους ακαδημαϊκούς στοχασμούς. Θα μας τα έλεγε απλά, κοφτά, με τον προφορικό λόγο ενός ανθρώπου που έχει δει όλες τις ματαιότητες της εξουσίας. Και τι θα μας έλεγε…
«Λοιπόν, κοίταξε να δεις τι γίνεται εδώ. Μαζεύτηκαν πάλι με τα καλά τους τα κοστούμια, πήραν το ψαλίδι στα χέρια, έστησαν τις κάμερες και έκοψαν άλλη μία κορδέλα. Αυτή τη φορά σειρά είχε ο Ε65, για να συνδεθεί λέει με την Εγνατία Οδό. Και πανηγυρίζουν! Χαίρονται λες και ανακάλυψαν τη φωτιά.
Μα αν κάτσεις και το σκεφτείς καθαρά, τι έκαναν; Έριξαν πίσσα πάνω στη γη. Συμπίεσαν λίγη πέτρα και τσιμέντο για να πηγαίνεις από τα Τρίκαλα στα Γρεβενά λίγο πιο γρήγορα. Και αναρωτιέμαι, τι να το κάνεις το γρήγορο αμάξι, όταν η ψυχή σου φτάνει στον προορισμό της το ίδιο κουρασμένη, το ίδιο άδεια, το ίδιο μπερδεμένη; Νομίζεις ότι αν τρέξεις στην άσφαλτο με διακόσια, θα ξεφύγεις από τα προβλήματα σου;
Και το καλύτερο είναι το θέατρο που στήνουν κάθε φορά. Έχει καταντήσει μανία. Τον βλέπεις τον ηγεμόνα να γυρνάει όλη τη χώρα με ένα ψαλίδι στην τσέπη. Σήμερα η Εγνατία, χθες το Μετρό στη Θεσσαλονίκη, προχθές ένας άλλος δρόμος, αύριο κάποιο μισοτελειωμένο νοσοκομείο. Παντού το ίδιο τροπάρι. Στήνονται, χαμογελούν, χειροκροτούν τους εαυτούς τους. Μα με ποιανού τα λεφτά έγιναν όλα αυτά; Με τα δικά σου! Με τον ιδρώτα του κόσμου και με δανεικά κονδύλια από την Ευρώπη. Και μαζεύονται μετά να τους πεις κι ένα «μπράβο» που έκαναν απλώς τη δουλειά τους.
Και για στάσου λίγο, ας μιλήσουμε και για την περιβόητη «ανάπτυξη». Τι ακριβώς συνδέει αυτός ο δρόμος; Ενώνει το πουθενά με το τίποτα. Φτιάχνουν δρόμους σε μια χώρα που η παραγωγική της βάση έχει μαραθεί, που τα χωριά άδειασαν, που η πραγματική οικονομία δεν παράγει σχεδόν τίποτα. Διαχειρίζονται ευρωπαϊκά κονδύλια, τα βαφτίζουν «εκσυγχρονισμό», ρίχνουν τσιμέντο για να φαίνεται ότι κάτι γίνεται, αλλά από πίσω η ουσία παραμένει μηδέν.
Αλλά εδώ είναι που έρχεται η μεγάλη πλάνη και το πραγματικό δράμα. Όλα αυτά τα μέγαρα, οι γέφυρες, οι ασφαλτοστρώσεις και τα τούνελ, νομίζετε ότι τελειώνουν τη μέρα που φεύγουν τα κανάλια; Κάνετε λάθος. Κάθε κομμάτι τσιμέντου που ρίχνετε, ζητάει συνέχεια φαγητό. Θέλει συντήρηση, θέλει επισκευές, θέλει φώτα, θέλει υπαλλήλους, θέλει λεφτά. Κι αναρωτιέμαι, όταν στερέψουν τα δανεικά της Ευρώπης, γιατί κάποτε όλα τα δανεικά τελειώνουν, πώς ακριβώς θα τα συντηρήσετε όλα αυτά;
Όταν δεν έχεις παραγωγικότητα, όταν δεν φτιάχνεις τίποτα δικό σου, όταν δεν καλλιεργείς τη γη σου, δεν παράγεις αγαθά και δεν έχεις μια ζωντανή οικονομία να γεννάει πραγματικό πλούτο, από πού θα βρεις τους πόρους; Η άσφαλτος δεν τρώγεται, ούτε γεννάει χρυσάφι από μόνη της αν δεν περνούν από πάνω της φορτηγά γεμάτα με δικά σου προϊόντα. Στο τέλος, ο λογαριασμός της συντήρησης θα πέσει πάλι στην πλάτη του φτωχού πολίτη με νέα διόδια, νέους φόρους και χαράτσια, ή πολύ απλά τα «λαμπερά έργα» θα αφεθούν να ρημάξουν, να γεμίσουν λακκούβες και να γίνουν θλιβερά μνημεία μιας περασμένης, ψεύτικης αφθονίας.
Άκου να δεις πώς έχουν τα πράγματα. Ο ήλιος βγαίνει κάθε πρωί και φωτίζει τη γη, αλλά δεν φωνάζει τις κάμερες για να το γιορτάσει. Το δέντρο βγάζει καρπούς και δεν περιμένει να του κολλήσουν μετάλλιο στο κλαδί. Ο σωστός κυβερνήτης φτιάχνει αυτό που πρέπει, φροντίζει να υπάρχει ψωμί και αρετή στην πολιτεία, δίνει το έργο στον κόσμο να το χρησιμοποιήσει και πατάει σιωπηλά στην άκρη. Δεν στήνει πανηγύρια για πράγματα που αύριο δεν θα μπορεί καν να φροντίσει.
Στο τέλος της ημέρας, όλη αυτή η φασαρία με τις κορδέλες είναι μια τρύπα στο νερό. Σε λίγα χρόνια από τώρα, αν δεν υπάρχει παραγωγή να κρατήσει τον τόπο όρθιο, η άσφαλτος θα έχει σπάσει από την παγωνιά, τα φώτα των εγκαινίων θα έχουν σβήσει, τα ταμεία θα είναι άδεια και ο πρωθυπουργός με τους αυλικούς του θα είναι σκόνη. Η φύση δεν νοιάζεται για τις φιέστες των αυτοκρατόρων. Κι ο χρόνος; Ο χρόνος προσπερνάει πάντα πρώτους αυτούς που νομίζουν ότι τον νίκησαν με ένα ψαλίδι, ένα κομμάτι ύφασμα κι ένα τσουβάλι δανεικά νομίσματα».
