Ηλικία και Πολιτική. “65+” Το αόρατο εκλογικό σώμα—
Γράφει η Δρ Τέτα Διαμαντοπούλου
Η Ελλάδα γερνάει !
Σήμερα το 23% του πληθυσμού είναι άνω των 65 ετών και οι προβλέψεις δείχνουν ότι μέχρι το 2050 το ποσοστό αυτό θα ξεπεράσει το 35%
Η γήρανση του πληθυσμού δεν είναι ένα στατιστικό γεγονός. Είναι μια πραγματικότητα που αλλάζει την πολιτική, την οικονομία και την κοινωνική μας ζωή .
Οι μεγαλύτερες ηλικίες δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται μόνο ως συνταξιούχοι η ωφελούμενοι ,αλλά ως ενεργοί πολίτες με ρόλο και φωνή ,που αξίζει να ακουστούν και να εκπροσωπηθούν.
Μολονότι τα κόμματα θεωρούν τους ηλικιωμένους σαν σταθερό εκλογικό ακροατήριο, σπάνια έχουν ολοκληρωμένες στρατηγικές ή θεματικές ενσωματωμένες στο κέντρο της πολιτικής τους επικοινωνίας και αυτό γιατί η επικοινωνιακή στρατηγική τους ,συχνά στοχεύει
•σε νεότερες ηλικίες δημιουργώντας μια εικόνα φρέσκου προφίλ σε βάρος των αναγκών της τρίτης ηλικίας
•παράλείπουν ειδικές δομές όπως θεσμοί,υπουργοί ,επιτροπές που να ασχολούνται αποκλειστικά με τα θέματα των ηλικιωμένων .
Στην Ευρώπη οι ηλικιωμένοι δεν αποτελούν απλά ένα σταθερό εκλογικό σώμα.
Έρευνες δείχνουν ότι η συμμετοχή τους σε θεσμικά ή μήεπίπεδα ενισχύεται σε κοινωνικές και πολιτικές δομές
Στη Σουηδία το 54%των ατόμων ηλικίας 65 + συμμετέχει σε θεσμικές και μη θεσμικές πολιτικές
Στη Γαλλία υπάρχουν κόμματα που υιοθετούν πολιτικές ευνοϊκές για συνταξιούχους όπως ο πληθωριστικά ευθυγραμμισμένος δείκτης συντάξεων
Ο μεγαλύτερος ευρωπαϊκός φορέας εκπροσώπησης των ατόμων ηλικίας 50 + ,που είναι ενεργός σε 27 χώρες ,είναι ο “AGE Platform Europ”
και σαν στόχο έχει ,να φέρει την φωνή των ηλικιωμένων στο τραπέζι της πολιτικής και να διαμορφώσει προγράμματα για την ηλικία ,την ευημερία και την προσβασιμότητα Ο φορέας προωθεί πολυδιάστατες προσεγγίσεις ,όπως την καταπολέμηση της ηλικιακής διάκρισης ,την προσβασιμότητα στις νέες τεχνολογίες, την κοινωνική ένταξη και την ενεργό συμμετοχή στην χάραξη πολιτικής.
Το δικαίωμα συμμετοχής των ηλικιωμένων κατοχυρώνεται και στο χάρτη των θεμελιωδών δικαιωμάτων της ΕΕ ,ο οποίος μνημονεύει την συμμετοχή τους στην κοινωνική πολιτιστική ζωή και απαγορεύει τον ηλικιακό αποκλεισμό στον εργασιακό χώρο (Ch15)
Στην Πολωνία πόλεις ,όπως η Wroclaw ,υιοθετούν πρωτοβουλίες όπου οι ηλικιωμένοι συμμετέχουν ενεργά σε δημόσιες δράσεις .
Στο Ηνωμένο Βασίλειο άνοιξε συζήτηση για την διαγενεακή ανισότητα ,ενισχύεται η διαγενεακή συνοχή .
Σε διεθνές επίπεδο :στην Ιαπωνία αναφέρεται η «Δημοκρατία της γήρανσης» ,οπου το 35%του πληθυσμού είναι άνω των 65 ετών, τα κόμματα υιοθέτησαν πολιτικές που ευνοούν την συμμετοχή των ηλικιωμένων στην πολιτική οικονομική και κοινωνική ζωή.Υπάρχει δε κριτική ότι, η πολιτική επικεντρώνεται υπερβολικά στους μεγαλύτερους και παραμελεί τους νέους ,οδηγώντας σε ανισορροπία.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες οι άνω των 65 αποτελούν το πιο πιστό εκλογικό σώμα και σε πολιτείες κλειδιά θεωρήθηκαν ,στις τελευταίες εκλογές ,ως καθοριστικοί παράγοντες για το αποτέλεσμα των εκλογών
Ας μη μας διαφεύγει ότι ηλικιωμένοι συμμετέχουν πιο αξιόπιστα στις εκλογές συμβάλλοντας στην πολιτική σταθερότητα και η φωνή του συχνά καθορίζει την ατζέντα σε θέματα κοινωνικής προστασίας και υγείας
Η γήρανση δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως απειλή αλλά ως ευκαιρία
Το ανθρώπινο δυναμικό της εμπειρίας,της σοφίας και της κοινωνικής προσφοράς των ηλικιωμένων ,πρέπει να εγγραφεί στο πολιτικό οικονομικό και κοινωνικό αφήγημα της χώρας.
Τα οφέλη από την συμμετοχή των ατόμων 65+ ,θα είναι:
*Οικονομική ενίσχυση μέσω απασχόλησης.Οι ηλικιωμένοι ενισχύουν την εργασία,συμπληρώνουν εργάσιμα έτη και οι υπηρεσίες επωφελούνται από την εμπειρία τους
*Κοινωνική συνοχή και συμμετοχή.
Το κοινωνικό κεφάλαιο (σύλλογοι ,ΜΚΟ,ομάδες)αποδεικνύεται κρίσιμο για την πολιτική συμμετοχή των ηλικιωμένων.Όσο πιο ενεργή είναι η συμμετοχή τους σε Οργανώσεις τόσο περισσότερο ενισχύεται η συμμετοχή τους είτε ως ψηφοφόροι ,είτε ως ενεργοί πολίτες
Η πολιτική και κοινωνική ενδυνάμωση των ηλικιωμένων ,αποτελεί σημαντική επένδυση για την Ελληνική πολιτική ζωή
Προχωρημένα ηλικιακά νομοθετήματα ,για απασχόληση ,ψηφιακή εκπαίδευση ,πολιτική εκπροσώπηση και κοινωνική συμμετοχή πρέπει να ενταχθούν για έναν πιο συνεκτικό και δίκαιο Κοινωνικό Ιστό.
