Το αμερικανικό εκλογικό δίλημμα και το οικονομικό trigger point

Γράφει ο Κωνσταντίνος Μανίκας, σύμβουλος επιχειρήσεων – συγγραφέας

Όπως συνήθως, οι αναλύσεις για τις ενδιάμεσες αμερικανικές εκλογές κινούνται ανάμεσα στη διάγνωση μιας συντριβής για τον Τραμπ και στην εν πολλοίς διαβεβαίωση ότι θεσμικά δεν σημαίνουν και πολλά τα αποτελέσματα κι η ατζέντα του Τραμπ, όπως κι όλες οι επιλογές του, ήταν δικαιολογημενες κι απολύτως επιτυχημένες!

Επιπρόσθετα, όσα συνέβησαν στις αγορές την επόμενη μέρα ερμηνεύτηκαν, μάλλον βιαστικά, ως η αρχή της νέας μεγάλης κατάρρευσης.

Η αλήθεια είναι ότι οι Ρεπουμπλικανοί υπέστησαν μια εκκωφαντική ήττα, με απώλειες ακόμη και σε ιστορικά προπύργια τους. Θεσμικά δυσκολεύεται το, από εδώ και πέρα, νομοθετικό έργο του Τραμπ, ιδιαίτερα στα θέματα εσωτερικής πολιτικής, όπως πχ η διαχείριση του δημοσίου χρέους, αλλά ο Πρόεδρος διατηρεί θεσμικά αντίβαρα και μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων σε γεωστρατηγικές επιλογές. Ενα, όχι ασυνήθιστο, φαινόμενο στις ΗΠΑ που θα φέρει συγκρούσεις, συμβιβασμούς και σναβλητικότητα σε αποφάσεις αλλά δεν θα επηρεάσει ανεπανόρθωτα τη λειτουργικότητα της χώρας.

Ο Τραμπ, μπορεί αφελώς να αποποιείται κάθε προσωπική ευθύνη αλλά η άρνηση της πραγματικότητας δεν τον ωφελεί. Ακρίβεια, πολλαπλές διεθνείς συρραξςις, υποσχέσεις που δεν προχωρούν με το αναμενόμενο εύρος και την ενδεικνυόμενη ταχύτητα, συνιστούν ένα μείγμα παραγόντων γενικευμένης απογοήτευσης σε πολίτες που τον ψήφισαν, θεωρώντας το πρόγραμμα οικονομικής ανάπτυξης και ασφάλειας κι απεμπλοκής από στρατιωτικές επιχειρήσεις, ως εφικτό στην ολότητά του.

Όχι, η αμερικανική κοινωνία δεν άλλαξε τόσο γρήγορα προσανατολισμό, δεν βρήκε στους Δημοκρατικούς καλύτερες προτάσεις για τα προβλήματα τα οποία την οδήγησαν στο να υπερψηφίσει τον Τραμπ. Τα ζητήματα παραμένουν αλλά οι προσδοκίες δεν προσεγγίστηκαν καν.

Οι επόμενες προεδρικές εκλογές δεν θα είναι εύκολη υπόθεση για καμιά πλευρά. Οι Ρεπουμπλικάνοι οφείλουν να προχωρήσουν σε ειλικρινή αυτοκριτική και να συνειδητοποιήσουν ότι οι μεγαλοστομίες δεν αρκούν για να συνεγείρουν ξανά τα πλήθη. Κι οι Δημοκρατικοί όμως αν επαναπαυθούν στην επικράτηση στις ενδιάμεσες εκλογές και δεν διαμορφώσουν τη ρητορική τους με αξιοπιστία σε σχέση με τα ουσιαστικά προβλήματα, οι προοπτικές επικράτησης θα μειωθούν δραματικά.

Όσον αφορά το οικονομικό σκέλος των εξελίξεων, η αρχική πτωτική τάση στις αγορές ήταν αναμενόμενη αλλά, όπως έδειξε κι η άμεση μερική ανάκαμψη της επόμενης μέρας, δεν προοιωνίζει υποχρεωτικά και την ολική καταστροφή. Ήταν δεδομένο ότι η υπερεπένδυση στην τεχνητή νοημοσύνη χωρίς την ανάλογη ταχύτητα ανταπόδοσης θα κατέληγε σε μια βίαιη διόρθωση.

Οι εκλογές και η προοπτική οι Δημοκρατικοί να θέσουν περιορισμούς στην ανάπτυξη του κλάδου, που όντως χρειάζεται κανόνες και όρια, λογικά θα επηρέαζαν αρνητικά τις τάσεις. Όπως πειστικές θα είναι οι επιπτώσεις κι από το σταθερά υψηλό επιτόκιο δανεισμού των ΗΠΑ και το σημαντικό δημοσιονομικό έλλειμμα. Κι οι επόμενες εκλογές, όπως και σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, θα κριθούν σε μεγάλο βαθμό κυρίως από τη δυνατότητα των υποψηφίων να πείσουν ότι διαθέτουν τη χρυσή τομή ανάμεσα στη δημοσιονομική πειθαρχία, την αναπτυξιακή προοπτική και την αντιμετώπιση της ακριβείας.