Η Εβδομάδα που δεν μας Είπαν XI

Γράφει ο Ρένος Δούκας

Η κυβέρνηση συνεχίζει να σκηνοθετεί μια εικόνα επιτυχίας, λες και η χώρα κυβερνιέται με δελτία Τύπου και φωτογραφικά στιγμιότυπα. Μόνο που η πολιτική δεν είναι mise en scène. Είναι πεδίο ευθύνης. Η Ελλάδα δεν προχωρά με σποτ και συνθήματα. Προχωρά με σχέδιο, πειθαρχία και φυσικά… αλήθειες.

Η περίπτωση της Αμοργού και το πρόγραμμα «Αμοργόραμα» είναι ενδεικτική. Κάθε πράσινη πρωτοβουλία είναι ευπρόσδεκτη. Αλλά η φύση δεν σώζεται με αφιερώματα. Σώζεται με στρατηγική. Όταν οι θάλασσες γεμίζουν πλαστικά, οι ακτές ιδιωτικοποιούνται και οι ψαράδες επιδοτούνται για να σωπάσουν, η βιωσιμότητα καταντά ντεκόρ. Η πράσινη ανάπτυξη δεν είναι backdrop για υπουργικές αναρτήσεις. Είναι άσκηση κυριαρχίας σε φυσικούς πόρους.

Στη Μέση Ανατολή, γεωπολιτικά μιλώντας η κατάσταση είναι άκρως επικίνδυνη αλλά και γεμάτη ευκαιρίες. Και η Αθήνα; Μιλά για «βιώσιμες μορφές διακυβέρνησης» και «λύσεις δύο κρατών». Φράσεις που μοιάζουν με παραγράφους από σεμινάριο πολιτικής ορθότητας, όχι με τοποθέτηση χώρας που διεκδικεί ρόλο. Η διπλωματία δεν είναι wishful thinking. Είναι σχέδιο, ισχύς και πλοήγηση ανάμεσα σε συμφέροντα. Η Ελλάδα, αν θέλει να λειτουργεί ως σταθεροποιητικός δρων, πρέπει να πάψει να είναι θεατής. Οφείλει να έχει στρατηγική, όχι προσδοκίες.

Στην οικονομία, το «πακέτο μέτρων» και οι εξαγγελίες περί φορολογικής μεταρρύθμισης μοιάζουν με ανακύκλωση λογιστικών πλεονασμάτων. Πρώτα αφαιρείς, μετά επιστρέφεις και το ονομάζεις κοινωνική πολιτική. Όταν ο φορολογούμενος συντηρεί τον κρατικό υπερμεγέθη οργανισμό μόνο και μόνο για να λάβει πίσω ένα μικρό επίδομα, δεν πρόκειται για αλληλεγγύη αλλά για πολιτικό εμπαιγμό.

Η ακρίβεια αντιμετωπίζεται -υποτίθεται- με «συμφωνίες ευπρέπειας». Πίσω από τη λέξη «ευπρέπεια» κρύβεται η ανυπαρξία εργαλείων ρύθμισης. Όταν η κυβέρνηση δηλώνει ικανοποιημένη από τις εκπτώσεις σε 1.000 κωδικούς, κι έξω ο κόσμος ψάχνει τι μπορεί να αφαιρέσει από το καλάθι του, κάτι δεν πάει καλά. Η αγορά δεν ρυθμίζεται με αναρτήσεις. Ρυθμίζεται με πολιτική βούληση.

Όσο για την ενέργεια, η «σταθερότητα» των τιμών δεν είναι προϊόν σχεδιασμού. Είναι συγκυρία διεθνής. Η Ελλάδα παραμένει στις ακριβότερες χώρες της Ευρώπης. Και οι πολίτες πληρώνουν ακόμα την τιμή λανθασμένων επιδοματικών πολιτικών, συγκαλυμμένων κάτω από λέξεις όπως «ρήτρα», «πλαφόν», «επιδότηση». Όλα προσωρινά, τίποτα διαρθρωτικό.

Στην άμυνα, η εικόνα κυριαρχεί της ουσίας. Νέες φρεγάτες, εξοπλισμοί, παρελάσεις ετοιμότητας. Αλλά οι Ένοπλες Δυνάμεις δεν ενισχύονται με ρυθμούς social media. Θέλουν σχέδιο, πειθαρχία και θάρρος. Η αποτροπή δεν χτίζεται με τελετές. Χτίζεται με ατσάλινη βούληση και μακροπρόθεσμη ετοιμότητα.

Η μεταναστευτική πολιτική μοιάζει με εκκρεμές. Ανοιχτές πόρτες ή προσωρινά/πρόχειρα μέτρα. Η αλήθεια είναι πως η χώρα χρειάζεται εργατικό δυναμικό. Αλλά αυτό δεν σημαίνει πως θα μετατρέψουμε το Έθνος σε γραφείο ευρέσεως εργασίας αλλοδαπών. Η μεταναστευτική πολιτική είναι εθνική στρατηγική. Όχι πολιτική φιλανθρωπίας.

Η ανεργία έχει πέσει, λένε. Αλλά οι μισθοί παραμένουν στάσιμοι και η παραγωγικότητα χαμηλή. Τα προγράμματα τύπου «80% του μισθού από το κράτος» είναι παυσίπονα. Και τελειώνουν μαζί με την ημερομηνία λήξης τους. Τίποτα δεν χτίζεται με επιδοτήσεις.

Είναι, δε, ειρωνεία να μιλάς για «λιτό κράτος» και την ίδια ώρα να εγκρίνεις 20.000 προσλήψεις. Το ερώτημα δεν είναι «πόσοι». Είναι «πού» και «με ποια κριτήρια». Χωρίς αξιολόγηση, η δημόσια διοίκηση είναι μηχανισμός αυτοσυντήρησης. Όχι εργαλείο πολιτικής.

Στην Υγεία, ο πολίτης δεν ζητά ψηφιακό ραντεβού. Ζητά διαθέσιμο γιατρό. Η τεχνολογία είναι χρήσιμη, πλην όμως δεν υποκαθιστά την ύπαρξη ιατρών και την διαθεσιμότητα αυτών.

Για τους Έλληνες του εξωτερικού, η μείωση φόρου είναι θετική. Αλλά η πατρίδα δεν κερδίζει την επιστροφή των παιδιών της με ποσοστά. Τη φέρνει με κύρος. Με συνθήκες που τους πείθουν να γυρίσουν. Το ίδιο ισχύει για τους νέους γιατρούς. Η αναγνώριση ειδικοτήτων είναι χρήσιμη, η παραμονή τους, όμως, είναι στοίχημα πολιτικής.

Η φοιτητική εστία στη Σίνδο είναι θετικό βήμα. Αλλά με 180 θέσεις δεν αλλάζει η εικόνα ενός εκπαιδευτικού συστήματος που εξαναγκάζει τη νεολαία στον να μην σπουδάσει λόγω κόστους. Η Παιδεία δεν είναι εργολαβία. Είναι επένδυση.

Η απαλλαγή των ΑμεΑ από συμμετοχή στα φάρμακα είναι το αυτονόητο. Όταν το παρουσιάζεις ως επιτυχία, σημαίνει ότι έχεις ξεχάσει τον θεσμικό σου ρόλο. Η πολιτεία δεν κάνει χάρη στα ευάλωτα μέλη της. Οφείλει να τα στηρίζει. Χωρίς επιφύλαξη.

Η αστυνομία στα ΜΜΜ βοηθά, αλλά δεν λύνει το σημαντικό πρόβλημα. Όταν στις γειτονιές η εγκληματικότητα ανακυκλώνεται και το κέντρο παραμένει ημιελεγχόμενο, η ασφάλεια γίνεται αντικείμενο δυσπιστίας. Οι πολίτες δεν απαιτούν αστυνομοκρατία. Απαιτούν επάρκεια.

Στον πολιτισμό, τα «master plans» δείχνουν αμηχανία. Ο πολιτισμός δεν είναι data. Είναι ένστικτο, ελευθερία και δημιουργία. Δεν μετριέται με KPI. Μετριέται με έργα, παρουσία και στήριξη στους ανθρώπους που τον παράγουν.

Έτσι φτάνουμε στο τώρα. Μια κυβέρνηση που δίνει κάθε εβδομάδα παραστάσεις επιτυχιών. Και μια κοινωνία που ζει κάθε εβδομάδα την απογύμνωση του αφηγήματος. Η Ελλάδα δεν χρειάζεται νέο σενάριο. Χρειάζεται επιστροφή στην αλήθεια. Στην πολιτική που δεν εξαντλείται στη βιτρίνα. Στην ευθύνη που δεν κρύβεται πίσω από hashtags.

Και γιατί, όπως σε κάθε μεγάλη Ιστορία, η Αλήθεια, όσο κι αν καθυστερήσει, πάντα βρίσκει τον δρόμο της. Και ζητά λογαριασμό.