Το προδιαγεγραμμένο τέλος μιας ανάπτυξης με δανεικά, επιδοτήσεις και αρπαχτές

Γράφει ο Γιάννης Κίτσος, οικονομολόγος – σύμβουλος χρηματοοικονομικού και στρατηγικού σχεδιασμού

Από το 2019, η κυβέρνηση Μητσοτάκη επιχειρεί να φιλοτεχνήσει το πορτρέτο μιας Ελλάδας-πρωταθλήτριας, βαφτίζοντας την οικονομική της πολιτική ως ένα παγκόσμιο success story. Με εύηχα συνθήματα περί «επενδυτικής έκρηξης», «ισχυρής εξωστρέφειας» και «ανάπτυξης-μαμούθ», το κυβερνητικό επιτελείο ανακυκλώνει σε κάθε ευκαιρία μια ειδυλλιακή εικόνα που όμως θρυμματίζεται πάνω στον τοίχο της πραγματικότητας.

Τα επίσημα στοιχεία της Eurostat για το 2025 είναι ο αδιάψευστος μάρτυρας μιας παταγώδους αποτυχίας, αφού το κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε όρους αγοραστικής δύναμης παραμένει καθηλωμένο στο εξευτελιστικό 68% του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Η Ελλάδα, αντί να συγκλίνει, διολισθαίνει, αποτελώντας πλέον τον «φτωχό συγγενή» της Ευρώπης μαζί με τη Βουλγαρία, έχοντας χάσει ακόμη και τη θλιβερή προνομιακή θέση που κατείχε το 2019.

Αυτή η υποτιθέμενη σύγκλιση αποδεικνύεται μια επικοινωνιακή απάτη, καθώς η κυβέρνηση αρνείται πεισματικά να αγγίξει τον πυρήνα του προβλήματος, επιλέγοντας να κυβερνά με «διοικητικές» ενέσεις και υπουργικές αποφάσεις.

Πανηγυρίζουν για έναν κατώτατο μισθό που αυξάνεται στα χαρτιά, την ώρα που η ακρίβεια τον καταπίνει πριν καν φτάσει στην τσέπη του εργαζόμενου, και παρουσιάζουν τις επιδοτήσεις του Ταμείου Ανάκαμψης ως «επενδύσεις», ενώ στην πραγματικότητα πρόκειται για μια τεχνητή αναπνοή σε ένα μοντέλο που έχει πεθάνει προ πολλού. Αντί να οικοδομήσουν μια σοβαρή παραγωγική βάση με βιομηχανία και καινοτομία, επέλεξαν την εύκολη οδό της ανακύκλωσης της οικονομίας της ξαπλώστρας, της κατανάλωσης και των επιδοτήσεων, το ίδιο ακριβώς, δηλαδή, δηλητήριο που οδήγησε τη χώρα στη χρεοκοπία.

Η εξάρτηση από τον τουρισμό και τις εισροές της ΕΕ δημιουργεί μια εύθραυστη βιτρίνα που κρύβει από πίσω της μια οικονομία σε αποσύνθεση, με τη χαμηλότερη παραγωγικότητα στην Ευρώπη και ένα παραγωγικό μοντέλο που αρνείται να εκσυγχρονιστεί.

Το πραγματικό σοκ, όμως, παραμονεύει μετά το 2026. Όταν η κάνουλα του Ταμείου Ανάκαμψης κλείσει, η χώρα θα βρεθεί γυμνή απέναντι στις δομικές της παθογένειες, όπως το δυσθεώρητο δημόσιο χρέος, τα τεράστια ελλείμματα και μια μεσαία τάξη που έχει πλέον εξουθενωθεί από την κοροϊδία. Η «ανάπτυξη» για την οποία καμαρώνουν δεν είναι τίποτα περισσότερο από ένα χάρτινο πύργο, εξαρτημένο από εξωγενείς παράγοντες και γεωπολιτικές συγκυρίες, που στερείται οποιουδήποτε σοβαρού οράματος για το μέλλον.

Το σκοτεινό πρόσημο αυτής της πολιτικής ολοκληρώνεται με τη συστηματική λεηλασία των δημόσιων πόρων μέσα από έναν χορό σκανδάλων, απευθείας αναθέσεων και αδιαφανών επιδοτήσεων που καταλήγουν σε «εκλεκτούς» της εξουσίας. Αντί τα ευρωπαϊκά κονδύλια να διοχετευθούν στη ραχοκοκαλιά της ελληνικής παραγωγής, γίνονται λάφυρα σε μια κλειστή ομάδα ημετέρων, ναρκοθετώντας το μέλλον των επόμενων γενιών. Αυτό που τελικά θα αφήσει πίσω της η οικονομική πολιτική Μητσοτάκη δεν είναι μια εκσυγχρονισμένη χώρα, αλλά ένα πελατειακό παρακράτος που, περισσότερο από ποτέ τα χρόνια της μεταπολίτευσης, ευημερεί εις βάρος του δημόσιου συμφέροντος, υποθηκεύοντας κάθε προοπτική υγιούς ανταγωνισμού.

Η εμμονή σε αυτό το μοντέλο της «αρπαχτής» και των επιφανειακών διορθώσεων δεν προκαλεί μόνο οικονομική ασφυξία, αλλά και μια βαθιά κοινωνική σήψη. Η κυβέρνηση πουλάει ψευδαισθήσεις προόδου σε μια κοινωνία που παλεύει να βγάλει τον μήνα, δημιουργώντας νέες, εκρηκτικές ανισότητες που σύντομα θα μετατραπούν σε οργή και απογοήτευση. Η Ελλάδα δεν χρειάζεται άλλες «διοικητικές» λύσεις και προεκλογικά πυροτεχνήματα, αλλά μια αποτελεσματική και ουσιαστική αλλαγή πορείας προς την πραγματική παραγωγή και την εξωστρέφεια. Μέχρι τότε, η σύγκλιση θα παραμένει το σύντομο ανέκδοτο της δεκαετίας, το οποίο οι πολίτες καλούνται να πληρώνουν ακριβά κάθε μέρα, την ίδια στιγμή που οι κρατούντες χειροκροτούν τους εαυτούς τους πάνω στα ερείπια.