Σε διπλωματικά και οικονομικά “στενά”

Γράφει ο Κωνσταντίνος Μανίκας, σύμβουλος επιχειρήσεων – συγγραφέας

Με τον πόλεμο στο Ιράν μοιάζει να ολοκληρώνεται ένας κύκλος διεθνών επεμβάσεων των ΗΠΑ που ξεκίνησε με τη Βενεζουέλα και τη διεκδίκηση της Γροιλανδίας με κεντρικό στόχο, όχι βέβαια την καταπολέμηση της διαφθοράς ή την προάσπιση της Δημοκρατίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, αλλά τη δημιουργία ενεργειακής, οικονομικής και διπλωματικής πίεσης στην Κίνα. Φυσικά στην περίπτωση του Ιράν σημαντικό ρόλο παίζει και η ανάγκη εξασφάλισης της ασφάλειας του Ισραήλ από την ισλαμική και παλαιστινιακή απειλή. Αν θα υπάρξει το επιθυμητό αποτέλεσμα, ή οι συνέπειες αυτών των επιλογών ισοσκελίσουν το όποιο θετικό αντίκτυπο, είναι κάτι που μένει να επιβεβαιωθεί μέσα στους επόμενους μήνες.

Εν τω μεταξύ, η πραγματικότητα δημιουργεί πολλαπλά “στενά” πέρα από αυτά του Ορμούζ, ο έλεγχος των οποίων απειλεί την παγκόσμια οικονομία με νέα πληθωριστική άνοδο, αυξημένα επιτόκια κι ένα ενεργειακό κόστος ικανό να ισοπεδώσει τις ελπίδες για σημαντική ανάκαμψη μετά τις πολλαπλές κρίσεις των τελευταίων ετών. “Στενά” για το μέλλον του Ιράν. “Στενά” για τον διεθνή ρόλο των ΗΠΑ. “Στενά” για την ευρωπαϊκή συνοχή.

Όλα αυτά βέβαια θα κριθούν πρωτίστως από τη χρονική έκταση του πολέμου, το πόσοι και πώς θα εμπλακούν σε αυτόν και πώς θα έρθει ο απεγκλωβισμός. Η πρόβλεψη για μια αναταραχή λίγων ημερών ή λίγων εβδομάδων δεν μοιάζει πιθανή, ενώ η προσμονή για άμεση αλλαγή του ιρανικού καθεστώτος μοιάζει τουλάχιστον ευσεβής πόθος, αφού ούτε η πλειοψηφία των πολιτών είναι κατά του θεοκρατικοΰ μοντέλου, ούτε υπάρχει έτοιμη, ενιαία, αντιπολιτευτική πρόταση.

Κι όσο μια οριστική λύση καθυστερεί, τόσο μαζί με τη στρατιωτική αποδυνάμωση του Ιράν θα ακολουθεί και καταστροφή σε υποδομές γειτονικών Αραβικών χωρών και θα έρχεται ακόμη πιο έντονη η απορρύθμιση των Δυτικών αγορών. Ακόμη κι αν υποθέσουμε ότι έστω θα προκύψει μια κυβερνητική λύση περισσότερο εμπορικά και διπλωματικά ελαστική, παραμένει αμφίβολο το πόσο σταθερή θα είναι αυτή και τι γενικότερες αντιδράσεις, μέχρι και τρομοκρατικές, μας περιμένουν.

Η Ελλάδα κράτησε μια ψύχραιμη στάση, εξασφαλίζοντας την προάσπιση της εθνικής ασφαλείας. Το ζήτημα είναι, τη στιγμή που η Τουρκία βρίσκεται αντιμέτωπη με την προοπτική μιας αναβάθμισης τόσο της κουρδικής (αν και απρόσμενα ο Τραμπ δήλωσε ότι δεν επιθυμεί την εμπλοκή των Κούρδων στο πόλεμο, σαφές σημάδι ισορροπισμού προς τον Ερντογάν) όσο και της ιρανικής διπλωματικής οντότητας, θα κατορθώσει η χώρα μας να σταθεί αντάξια των καινούριων προκλήσεων και να αποκτήσει εξέχουσα θέση στη νέα χάραξη του γεωπολιτικού χάρτη.