Η πολιτική στον καιρό των social media

Γράφει ο Κωνσταντίνος Μανίκας σύμβουλος επιχειρήσεων – συγγραφέας

Όταν, την περίοδο της πανδημίας, έγραφα το βιβλίο μου «Παραμύθια» από ένστικτο κι επέλεγα ως έναν από τους βασικούς ήρωες μια μικρομεσαίου μεγέθους πολιτική φιγούρα της μεταπολίτευσης που παλεύει να αποκτήσει ξανά ρόλο και λόγο μέσα από τα social media, δεν φανταζόμουν ότι τόσο σύντομα το διαδίκτυο και ορισμένες πολύ συγκεκριμένες λειτουργίες του θα αποτελούσαν τόσο σύντομα το βασικότερο εργαλείο δημιουργίας απευθείας επικοινωνίας με τους πολίτες.

Είναι αναμφισβήτητη πλέον η χρησιμότητα της ταχύτητας μετάδοσης του μηνύματος μέσα από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, σε μια εποχή βομβαρδισμού ερεθισμάτων και υπερπληροφόρησης, όπου αφιερώνουμε όλο και λιγότερο χρόνο για πρωτογενή συλλογή στοιχείων, αναλυτική σκέψη και οικοδόμηση στερεών επιχειρημάτων. Το συναίσθημα και η θυμική ταύτιση κυριαρχούν και καθιστούν απαραίτητη στον πολιτικό βίο την εκμετάλλευση κάθε δυνατότητας ανάδειξης ανάλογων επιχειρημάτων με τα οποία πιο εύκολα θα ταυτιστεί ο οποιοσδήποτε.

Το πρόβλημα με τα ΜΜΕ είναι ότι το μέτρο της επιτυχίας ορίζεται άμεσα από την ανταπόκριση του κοινού, τη συμμετοχή και την αναπαραγωγή του μηνύματος. Κι αυτή είναι η μεγάλη παγίδα, όσον αφορά την πολιτική.

Όταν το μέσο αξιοποιείται για να καταστήσει πιο σαφές και εύληπτο ένα επιχείρημα ή όταν ο πολιτικός προβάλλει μέσα από τις πλατφόρμες πολιτικό λόγο, έξυπνα δομημένο και γιατί όχι δοσμένο με χιούμορ ακόμη κι αυτοσαρκασμό, τότε όντως μπορεί να υπάρξει άμεσο όφελος.

Όταν όμως ο πολιτικός μετατρέπεται ουσιαστικά σε κονφερασιέ παίζοντας ρόλους, ακολουθώντας σενσριακές και σκηνοθετικές οδηγίες κι αντί να αναπτύσσει διακριτό λόγο αναπαράγει καφενεδειακού επιπέδου ευκολοχώνευτο λαϊκισμό, τότε δεν αποκλείεται πρόσκαιρα να κερδίσει είτε επιπλέον αναγνωρισιμότητα, είτε παροδική λαϊκή επιβράβευση αλλά σε μια πορεία χρόνου το μόνο που θα κατορθώσει είναι να καταστήσει τον εαυτό του αναξιόπιστο και δέσμιο μιας θεατρινίστικης εμμονής που στο τέλος θα τον οδηγήσει στην πλήρη απαξίωση.

Πολλοί εντυπωσιάστηκαν από την πρόσφατη εμφάνιση ενός έμπειρου πολιτικού όπως ο Αντώνης Σαμαράς στα social media. Άλλους ρόλους ξένισε, άλλους τους προβλημάτισε. Ακόμη όμως κι όσοι μπορεί να διαφωνούν μαζί του θα συμφωνήσουν ότι είναι σίγουρο όμως πως αυτή η προσεγμένη προσπάθεια πέτυχε τον πολιτικό και επικοινωνιακό στόχο της.

Ο πρώην πρωθυπουργός έθεσε πολιτικά ζητήματα κι έδωσε απαντήσεις, υπήρξε καυστικός, με απλό αλλά στοχευμένο λόγο, δεν μπήκε σε υποκριτικές ατραπούς και τελικά πέτυχε να αφήσει καθαρό στίγμα χωρίς να απολέσει τη στιβαρότητα της πολύχρονης διαδρομής του. Κι αυτό για έναν πολιτικό είναι αδιαμφισβήτητα μια πρώτη μικρή αλλά ουσιαστική νίκη.