Οι 500 χιλιάδες θέσεις εργασίας του Τσίπρα και τα «παίγνια» των αγορών

Γράφει ο Κωνσταντίνος Μανίκας, Οικονομολόγος – Ψυχολόγος, Συγγραφέας

Το 2015 είχαμε να ασχοληθούμε με το Πρόγραμμα της Θεσσαλονίκης, που μέσα στην ευρύτερη, συγκρουσιακή με τους δανειστές, λογική, πρότεινε μια σειρά παροχών που ελάχιστη σχέση είχαν τόσο με τα τότε δημοσιονομικά μεγέθη όσο κα με την αναπτυξιακή δυναμική που ήταν δεδομένο ότι θα επιβραδύνονταν για το διάστημα που θα διαπραγματεύονταν με δημιουργική ασάφεια με τους εταίρους μας.

Σε αυτή την εκλογική μάχη, το μενού περιλαμβάνει μεταμνημονιακή παροχολογία. Σε μια οικονομία που ακόμα δεν έχει υπάρξει ισχυρή αύξηση στις άμεσες επενδύσεις κι ούτε καν η εσωτερική κατανάλωση απέκτησε σημαντικό θετικό πρόσημο, ο Τσίπρας παριστάνει τον Αη Βασίλη με τα δώρα.

Κι αυτό θα μπορούσε κανείς να το ανεχτεί στα πλαίσια της συνηθισμένης λαϊκιστικής έξαρσης των τελευταίων προεκλογικών εβδομάδων. Αλλά το θέμα αποκτά υψηλότερο βαθμό επικινδυνότητας όταν προστίθεται στη «συνταγή», με περισσή ανευθυνότητα, το στοιχείο της ανεργίας.

Όταν μετά από τη φυγή εκατοντάδων χιλιάδων νέων ανθρώπων στο εξωτερικό και μια εργασιακή αγορά μετατοπισμένη πλήρως προς την μερική απασχόληση, υπόσχεσαι 500 χιλιάδες νέες θέσεις εργασίας μέσα στα επόμενα χρόνια, θα πρέπει να είσαι πολύ προσεκτικός στο κατά πόσο εφικτός είναι ένας τέτοιος στόχος υπό τις σημερινές συνθήκες.

Ο νόμος του Okun είναι γνωστός στους οικονομικούς κύκλους και περιγράφει τη σχέση ανάμεσα στη διακύμανση του ΑΕΠ και την επίδραση στην ανεργία. Ακόμη κι αν δεν δεχτούμε ως απολυτότητα τη συγκεκριμένη μαθηματική σχέση έχει αποδειχτεί ότι πρακτικά και στο πιο ιδανικό περιβάλλον η μείωση της ανεργίας δεν ξεπερνά το 0,5-0,7% για κάθε μονάδα αύξησης του ΑΕΠ.

Πώς ακριβώς ελπίζει ο κ. Τσίπρας ότι θα περιορίσει κατά σχεδόν 10% την ανεργία; Πόσο υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης προσδοκά; Γιατί οι προβλέψεις για τα επόμενα χρόνια κινούνται κάτω κι από το 2%. Αν για να πετύχει τόσο μεγάλη μείωση στην ανεργία θα χρειαστεί περίπου 15% αύξηση του ΑΕΠ κι αυτό προφανώς με τον σημερινό πλάνο θα χρειαστεί σχεδόν μια οκταετία.

Ή λοιπόν ελπίζει σε ένα επενδυτικό τσουνάμι, που δεν προκύπτει από πουθενά, ή πρόκειται για ένα ακόμη τεράστιο ψέμα που παίζει με τις αγωνίες χιλιάδων συμπολιτών μας.

Ταυτόχρονα, τα υπεραισιόδοξα μηνύματα των αγορών μάλλον ερμηνεύονται με λάθος τρόπο. Όντως τα επιτόκια δανεισμού της χώρας έχουν κατρακυλήσει σε επίπεδα που είχαμε να δούμε πάνω από μια δεκαετία. Είναι πράγματι τόσο θετική η συγκυρία ή υποκρύπτει και κάτι γενικότερο αυτή η απότομη αλλαγή;

Το χρέος μας παραμένει σε δυσθεώρητα ύψη, οι ρυθμοί ανάπτυξης ααθενικοί και δεν εξασφαλίζουν με σιγουριά την μακρόπνοη βιωσιμότητα του. Ειδικά αν λάβουμε υπόψη τη διεθνή συγκυρία, την αναπτυξιακή επιβράδυνση στην Ε.Ε., τον εμπορικό και νομισματικό πόλεμο ΗΠΑ – Κίνας, την ανάγκη για νέα ποσοτική χαλάρωση από πλευράς ΕΚΤ.

Κι όμως οι αγορές μας επιβραβεύουν πρόσκαιρα για τρεις λόγους. Ο ένας είναι η σχετική δημοσιονομική σταθεροποίηση παρά τις μαύρες τρύπες και τις νάρκες που αφήνει πίσω της η κυβέρνηση Τσίπρα. Ο άλλος, είναι η συνήθης προεξόφληση των θετικών μεταρρυθμιστικών παρεμβάσεων της επόμενης κυβέρνησης της ΝΔ.

Υπάρχει όμως κι ένας τρίτος και ίσως βασικότερος που συχνά τον παραβλέπουμε. Μέσα στην διεθνή αναταραχή όσων αναφέραμε παραπάνω, και στα οποία αξίζει να προσθέσουμε και την πιθανότητα νέας μείωσης των επιτοκίων από τη FED, τα ευρωπαϊκά κρατικά ομόλογα φαντάζουν ως μια εξαιρετική επιλογή για αυτό το διάστημα.

Ήδη όμως έχουν αφήσει υπεραποδόσεις και εκτός απροόπτου αυτό το θετικό ράλι σύντομα θα κοπάσει. Καλό λοιπόν είναι όσοι βιάζονται να πανηγυρίσουν, να ξαναδούν με πιο ψύχραιμη ματιά τα θεμελιώδη οικονομικά στοιχεία της Ελλάδας και να προσαρμόσουν την στρατηγική τους σε μια λιγότερο γραμμική προοπτική ανόδου και συνεχούς βελτίωσης γιατί αλλιώς θα βρεθούν απροετοίμαστοι μπροστά σε δυσάρεστες εκπλήξεις.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.