Ο σοσιαλισμός είναι βαρβαρότητα… η μεγαλύτερη

Γράφει ο Γιάννης Κίτσος, Οικονομολόγος – Σύμβουλος χρηματοοικονομικού και στρατηγικού σχεδιασμού

Η εποχή όπου εξελίχθηκε ο μεγαλύτερος σε διάρκεια ανοδικός κύκλος με κινητήριος δύναμη το πάμφθηνο χρήμα, και το επί τρεις δεκαετίες καθοριστικό στοιχείο στην παγκόσμια οικονομία, της ικανότητας της να παράγει ολοένα και περισσότερα αγαθά σε ολοένα και χαμηλότερες τιμές, δείχνει να κινδυνεύει σημαντικά. 

Από την μια το ανοδικό ράλι του δολαρίου – το αμερικανικό νόμισμα έχει ανατιμηθεί 6,5% από τις αρχές του έτους και είναι πλέον πολύ κοντά στην απόλυτη ισοτιμία του 1:1 με το ευρώ, για πρώτη φορά από το 2002, και σε υψηλά δύο ετών έναντι του ιαπωνικού γεν. Από την άλλη η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και η πολιτική της μηδενικής ανοχής που ακολουθεί η Κίνα έναντι της Covid-19. Πρόκειται γα τρεις παράγοντες που έχουν αντιστρέψει τις όποιες προοπτικές και προσδοκίες για συνέχιση του ανοδικού κύκλου. Το ακόμα πιο επικίνδυνο είναι οι έντονες προειδοποιήσεις που ακούγονται από παντού για παγκόσμια επισιτιστική κρίση που ίσως κρατήσει για χρόνια. 

Το οικονομικό, επενδυτικό και επιχειρηματικό ρίσκο παρουσιάζεται πιο αυξημένο από ποτέ μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Οι ραγδαίες γεωπολιτικές και τεχνολογικές εξελίξεις καθιστούν αδύνατο να μπορέσει να προσδιορίσει κανείς οικονομικά, όχι τι θα μπορούσε να συμβεί μεσοπρόθεσμα, αλλά ούτε καν στο άμεσο μέλλον, τόσο της επιχείρησης όσο και του νοικοκυριού του. Αμερικανοί hedge fund managers προειδοποιούν πως η σημερινή «υπερφούσκα» – στις μετοχές, στα ομόλογα, στην αγορά και στα εμπορεύματα – έχει τη δυναμική να διαγράψει τον περισσότερο πλούτο στην ιστορία. Και ήδη έχει αρχίσει να εμφανίζεται αυτό, καθώς σύμφωνα με υπολογισμούς του MarketWatch από τις αρχές του έτους οι πλουσιότεροι άνθρωποι του κόσμου έχουν χάσει περί τα $ 200 δισ.

Στο πλαίσιο αυτό έχουν αρχίσει και ακούγονται πλέον πολλές κεντροαριστερές φωνές περί «σοσιαλισμού ή βαρβαρότητας», «επιστροφής στο σοσιαλισμό» και άλλα τέτοια τσιτάτα. Πάρα το γεγονός ότι ακόμα δεν έχουμε αντιληφθεί τα δεινά που η ημισοβιετία δημιούργησε στην χώρα μας, με αποκορύφωμα την πρόσφατη χρεοκοπία της και κρίση που προκάλεσε, κάποιοι στην κεντροαριστερά τείνουν να ξεχνούν και τα ιστορικά εγκλήματα του υπαρκτού σοσιαλισμού. Άλλοι που την υποστηρίζουν θερμά, και αυτό είναι ακόμα χειρότερο, τείνουν να τα αγνοούν παντελώς. Το επικίνδυνο είναι ότι ακόμη και φιλελεύθεροι και μέρος κάποιων συντηρητικών – όχι μόνο στο κόμμα της δεξιάς αλλά και στην κυβέρνηση – υιοθετεί την τάση αυτή.  Για να δούμε, λοιπόν, τι πάει να πει επιστροφή στον σοσιαλισμό.  

Στο καθεστώς – «Πολιτιστική Επανάσταση» κατά τον Μάο – του Μάο στην Κίνα το Κομμουνιστικό Κόμμα είχε το μονοπώλιο της πώλησης της παραγωγής, με συνέπεια τη βαριά φορολόγηση των αγροτών. Οι προσπάθειες εκβιομηχάνισης οδήγησαν το 1958 στο περίφημο «Μεγάλο Άλμα προς τα Εμπρός». Ο Μάο ανακοίνωσε ότι η παραγωγή χάλυβα θα διπλασιαζόταν μέσα σε ένα χρόνο. Χωρίς να διαθέτει η χώρα του την τεχνολογία και υποδομές πως θα γινόταν όμως αυτό; Απλό για έναν κομμουνιστή… Χάρη στις μικρές κάμινους στις αυλές των σπιτιών! Ισχυρίστηκε μάλιστα, ότι, μέσα στα επόμενα δεκαπέντε χρόνια, η παραγωγή χάλυβα της Κίνας θα έφτανε στο ίδιο επίπεδο με εκείνη της Βρετανίας!

Προκειμένου, λοιπόν, να καλυφθούν οι προδιαγραφές του πλάνου, οι Κινέζοι υποχρεώθηκαν να λιώνουν τα μαγειρικά τους σκεύη, ακόμα και τα γεωργικά τους εργαλεία. Αντί να καλλιεργούν τα χωράφια, οι αγρότες παρασκεύαζαν χάλυβα, καταστρέφοντας τα άροτρα τους και, κατ’ επέκταση, τη μελλοντική δυνατότητα τους να διατρέφουν τους εαυτούς τους και τη χώρα. Όλα όμως καλά, καθώς οι διευθυντές των εργοστασίων και στελέχη του κόμματος συνήθως έλεγαν ψέματα για την παραγωγή προκαλώντας χάος τελικά. Από το 1961 η πείνα επέστρεψε στην Κίνα. Οι απελπισμένοι αγρότες εγκατέλειψαν τα χωριά τους και ένοπλες εξεγέρσεις ξέσπασαν σε τουλάχιστον δύο επαρχίες. Μέχρι και ο κανιβαλισμός διαδόθηκε σε τρομακτικό σημείο εκείνη την περίοδο.

Μέτα από όλα αυτά, το αποτέλεσμα ήταν ένας καταστροφικός λιμός. Παρόλα αυτά οι Κινέζοι γνώριζαν την ύπαρξη του μεγάλου λιμού, όχι όμως και την έκτασή του ή τα αίτια του. Η επίσημη θέση ήταν ότι επρόκειτο για μια φυσική καταστροφή, στην οποία συνέβαλε η ανάγκη αποπληρωμής του χρέους απέναντι στη Σοβιετική Ένωση.

Για να μην τα πολυλογούμε, το «Μεγάλο Άλμα προς τα Εμπρός» συνέβαλε στον θάνατο είκοσι έως σαράντα εκατομμυρίων ανθρώπων. Δε γνωρίζουμε τον ακριβή αριθμό, διότι στην Κίνα του Μάο δεν καταγράφονταν στατιστικά στοιχεία και έτσι δεν είναι εφικτή η τεκμηρίωση των ωμοτήτων. Σε κάθε περίπτωση το κατά κεφαλήν εισόδημα μειώθηκε κατά 25%. Εκτιμάται ότι τελικά το «Μεγάλο Άλμα προς τα Εμπρός» πήγε την Κίνα δέκα χρόνια πίσω.

Η μαρτυρία του Άρθουρ Καίστλερ στο Ο Κομισάριος και ο Γιόγκι για το τι γινόταν στην Σοβιετική Ένωση είναι το ίδιο συγκλονιστική. Ο Καίστλερ γράφει: «… Πέρασα το χειμώνα του 1932-33 κυρίως στο Χάρκοβο, τότε πρωτεύουσα της Ουκρανίας. Ήταν ο καταστρεπτικός χειμώνας μετά το πρώτο κύμα της κολεκτιβοποίησης της γης· οι χωρικοί είχαν σκοτώσει τα ζώα τους, είχαν κάψει ή κρύψει τη σοδειά τους και πέθαιναν από την πείνα και τον τύφο. Υπολογίζεται ότι μόνο στην Ουκρανία οι θάνατοι έφτασαν τα δυο εκατομμύρια. Το να ταξιδεύεις στην ύπαιθρο ήταν σκληρή δοκιμασία· οι σιδηροδρομικοί σταθμοί ήταν γεμάτοι χωρικούς που ζητιάνευαν με πρησμένο χέρια και πόδια, οι γυναίκες σήκωναν ως τα παράπλευρα των βαγονιών τερατώδη μωρά με πελώρια κεφάλια, που έγερναν βαριά, με πόδια σαν καλαμάκια, με πρησμένες, πεταγμένες κοιλιές. Μπορούσες να ανταλλάξεις ένα καρβέλι ψωμί με ουκρανικές κεντητές μαντίλες, με εθνικά κοστούμια και κλινοσκεπάσματα· οι ξένοι μπορούσαν να κοιμηθούν με οποιαδήποτε κοπέλα, εκτός από εκείνες που ανήκαν στο κόμμα, δίνοντας ένα ζευγάρι παπούτσια ή κάλτσες. Κάτω από το παράθυρο του ξενοδοχείου μου στο Χάρκοβο όλη την ημέρα περνούσαν κηδείες. Στο Χάρκοβο είχε κοπεί το ηλεκτρικό ρεύμα· στην πόλη δεν υπήρχε φως και τα τραμ δούλευαν μόνο μια ώρα την ημέρα για να μεταφέρουν τους εργάτες στα εργοστάσια και να τους γυρίζουν πίσω. Δεν υπήρχαν επίσης καύσιμα ή βενζίνη στην πόλη και ο χειμώνας ήταν δριμύς ακόμη και για την Ουκρανία, με θερμοκρασίες που έφταναν το 30 υπό το μηδέν. Η ζωή έμοιαζε να έχει σταματήσει, όλος ο μηχανισμός βρισκόταν στα πρόθυρα της κατάρρευσης».

Και συνεχίζει: «Αυτές ήταν οι συνθήκες που ώθησαν την παλαιά φρουρά των Μπολσεβίκων στην αντιπολίτευση κατά του Στάλιν, στη χλιαρή συνωμοσία της απόγνωσης· αυτή ήταν η πραγματική προϊστορία των εκκαθαρίσεων και των δικών. Σήμερα, οι σοβιετικοί κύκλοι λίγο πολύ ομολογούν την καταστροφή 1932-33».

Η εργατική νομοθεσία, που καταστρώθηκε για να διδάξει στις μάζες, κατά τους όρους του Μολότωφ, μια πολιτισμένη στάση απέναντι στην εργασία, έφτασε σε τέτοια σκληρότητα, ώστε ξεπέρασε ακόμη και εκείνη που επέβαλαν στους εργάτες η φασιστική Ιταλία και η ναζιστική Γερμανία. Η αποκρυστάλλωση της σταλινικής γραφειοκρατίας κατά το δεύτερο ήμισυ της δεκαετίας του 20’ έφερε ριζική μεταβολή στη λειτουργία των Εργατικών Συνδικάτων. Με την έναρξη του πρώτου Πενταετούς Σχεδίου ενσωματώθηκαν στην κρατική γραφειοκρατία· αποστολή τους δεν ήταν πια να προστατεύσουν τα συμφέροντα των εργατών, αλλά να ενισχύσουν την πειθαρχία της δουλειάς και να αυξήσουν στο μέγιστο την αποδοτικότητα. Από όργανο της εργατικής τάξης έγιναν όργανο καταναγκασμού της εργατικής τάξης. 

Πέραν της εργασίας, τα δικαιώματα γυναικών και ανηλίκων ήταν στο ναδίρ. Δωδεκάχρονα, οι αποκαλούμενοι και «Μπεσπρισόρυ» – άστεγοι και πλάνητες -, αντί να αντιμετωπιστούν με το δάσκαλο και την παιδαγωγό, αντιμετωπίζονταν με το εκτελεστικό απόσπασμα. Η δε διαδικασία που προβλεπόταν για την έκδοση διαζυγίου ισοδυναμούσε με τη μεσαιωνική διαπόμπευση – η διαδικασία γινόταν δημόσια, στα Λαϊκά Δικαστήρια. 

Η Σοβιετική Ένωση δεν δεχόταν μετανάστες για την αποφυγή του κινδύνου να μην προκληθεί ηθική ή πνευματική μόλυνση, δηλαδή μίασμα, στον εσωτερικό πληθυσμό. Όσοι πρόσφυγες ζητούσαν πολιτικό άσυλο από τον ναζισμό και φασισμό μαρτυρούσαν κυριολεκτικά στα κέντρα υποδοχής. Μια κληρονομική γραφειοκρατία, τεχνοκρατία και στρατιωτική κάστα αναδύχθηκε στα πλαίσια μιας άνευ τύπου ταξικής κοινωνίας, που δεν βασίστηκε στην ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής, αλλά στον έλεγχο των μοχλών του κράτους, και ακολούθησε την ίδια τάση προς αυτοδιαιώνιση που χαρακτηρίζει όλες τις σταθερές ταξικές κοινωνίες. 

Σύμφωνα με κάποιες αναφορές, καθώς η Σοβιετική Ένωση ήταν η μόνη μεγάλη χώρα του κόσμου, μαζί με την κομμουνιστική Κίνα που δεν δημοσίευε δείκτη βιοτικού επιπέδου, ούτε στατιστικές για την κατανομή των εισοδηματικών ομάδων και δαπανών, ούτε απογραφή πληθυσμού και γενικότερα πέραν της παραγωγής άλλες στατιστικές, από το 1926 μέχρι το 1939 – Πενταετή Σχέδια – έχασε το 10% του συνολικού της πληθυσμού, δηλαδή 15 εκατομμύρια τουλάχιστον ανθρώπινες ψυχές, από λιμό, υποσιτισμό και καταναγκαστικά έργα. Είναι διδακτικό για να μπορέσει να καταλάβει κανείς το μέγεθος των εγκλημάτων που προκάλεσε ο υπαρκτός σοσιαλισμός να διαβάσει το Ο Κομισάριος και ο Γιόγκι του Άρθρουρ Καίστλερ. 

Αν και καλό θα ήταν να μάθουν, όσοι από αυτούς δεν ξέρουν, αλλά και να θυμηθούν εκείνοι που συνειδητά έχουν ξεχάσει, το παρόν άρθρο δεν απευθύνεται σε αριστερούς, «τοξικομανείς του μύθου», καθώς όπως γράφει και ο Καίστλερ, «… η εσωτερική άμυνα είναι ασυνείδητη. Αποτελείται από ένα είδος μαγικής αύρας που εγκαθιστά ο νους γύρω από τη λατρεμένη του πίστη. Τα επιχειρήματα που εισδύουν στη μαγική αύρα δεν αντιμετωπίζονται λογικά αλλά μ’ έναν ειδικό τύπο ψευδοδιαλεκτικής. Οι παραλογισμοί και οι αντιφάσεις, που έξω από τη μαγική αύρα θα απορρίπτονταν με το πρώτο, γίνονται παραδεκτοί με αληθινές εκλογικεύσεις… Υπό τις συνθήκες αυτές, κάθε συζήτηση με τους «τοξικομανείς του μύθου», είτε δημόσια είτε ιδιωτική, είναι καταδικασμένη σε αποτυχία. Η συζήτηση εξαρχής απομακρύνεται από το επίπεδο της αντικειμενικότητας· τα επιχειρήματα δεν λαμβάνονται υπόψη κατά την αξία τους, αλλά κατά το πόσο ταιριάζουν στο σύστημα, και, αν δεν ταιριάζουν, πως μπορούν να γίνουν έτσι ώστε να ταιριάξουν. Είναι ένας τύπος προσεγγίσεως της πραγματικότητας όμοιος με εκείνον του μωρού που εξετάζει κάθε αντικείμενο που θα πέσει στα χέρια του από μια και μοναδική σκοπιά – αν τρώγεται ή όχι, αν είναι «ω, καλό» ή «πουφ, κακό».

Το άρθρο αυτό απευθύνεται σε όσους από τους φιλελεύθερους ή και συντηρητικούς θεωρούν ότι μπορούμε ποτέ να συναινέσουμε με όλους αυτούς τους «τοξικομανείς του μύθου», όταν αδυνατούμε να μπούμε μαζί τους σε διάλογο. Σε εκείνους που, ακόμα χειρότερα, πέραν των εγκλημάτων που προκάλεσε ιστορικά ο υπαρκτός σοσιαλισμός αδυνατούν ή και δεν θέλουν να αποδεχθούν το μέγεθος της καταστροφής που δημιούργησε στην χώρα η κεντρο-αριστερά με τον εμφύλιο πόλεμο και αργότερα η ημισοβιετία με αποτέλεσμα την πρόσφατη χρεοκοπίας της, επιμένοντας να καθυστερούν τις όποιες μεταρρυθμίσεις και συνεχίζοντας να υιοθετούν σοσιαλιστικές πολιτικές. 

Φιλελεύθεροι και συντηρητικοί δεν πρέπει να ξεχνούν αυτό για το οποίο ιστορικά δικαιώθηκαν, ότι η ανθρώπινη φύση είναι αμετάβλητη και ποτέ δεν θα κατορθώσει να αναπτύξει τις αλτρουιστικές και υπεύθυνες εκείνες αρετές που απαιτούνται σε μια σοσιαλιστική κοινωνία. Ο δε σοσιαλισμός είναι η μεγαλύτερη βαρβαρότητα… Μην το ξεχνάμε ποτέ αυτό!

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.